Père Duchesne naar de guillotine! (maart)

«Bij het naderen van de executieplaats in Parijs ontmoette men een menigte burgers die erheen trok; overal weerklonk de kreet ‘Père Duchesne naar de guillotine’, en schreeuwden de kinderen dit nog het hardst. Van de negentien schuldigen die naar de terechtstelling werden vervoerd, was Hébert degene die het meest trieste en ontdane gezicht toonde. Het Franse volk, groot en goed als altijd, stelde zich tevreden met het roepen van ‘Leve de Republiek!’ bij het passeren van hem die het op een wrede en misdadige manier had bedrogen

Bij zijn aankomst op het plein van de Revolutie werden hij en zijn handlangers echter door verontwaardigd gejouw en gemurmureer ontvangen. Bij ieder hoofd dat viel, wreekte het volk zich nog eens extra met de kreet ‘Leve de Republiek!’, terwijl men met de hoed zwaaide. Hébert werd voor het laatst bewaard en de beulen beantwoordden, nadat zij zijn hoofd in de noodlottige ring hadden gestoken, aan de wens van het volk om deze grote samenzweerder een hardere dood dan de guillotine te laten ondergaan: zij lieten de valbijl enige seconden boven zijn misdadige hals hangen, terwijl zij tegelijk rondom hem triomfantelijk hun hoed zwaaiden en hem met grievende kreten van ‘Leve de Republiek’ bestookten, de republiek die hij te gronde had willen richten.

Er waren misschien vierhonderdduizend zielen getuige van deze terechtstelling. Tot laat in de avond ontmoette men, toen men naar huis ging, nog diezelfde menigte die men tevoren in een tegenovergestelde richting had zien stromen; maar men keerde ervan terug met het feestvertoon dat getuigt van een grote triomf. De straten weerklonken van liederen die de onweerstaanbare overmacht van de Vrijheid op haar vijanden bezongen.»

Uit: Janssen Perio, E.M., Vrijheid, gelijkheid en broederschap. Getuigenissen en documenten over de Franse revolutie. Baarn, 1989, p